KIJKJE IN DE KEUKEN VAN HUVERBA

Ondernemen in de agrarische sector betekent anno 2026 voortdurend schakelen. Wet- en regelgeving stapelt zich op, arbeid wordt schaarser en duurder en de druk om te verduurzamen neemt toe. Voor Boomkwekerij Huverba uit Opheusden is die realiteit dagelijkse praktijk. Toch zien directieleden Gijsbert Arends en Derk van Dorland deze transitie niet alleen als een bedreiging, maar ook als een kans.

Na bijna een eeuw ondernemerschap staat bij Huverba de vierde generatie aan het roer. Wat ooit begon als een kleinschalig familiebedrijf met fruitbomen en zacht fruit, volledig handmatig geteeld, is uitgegroeid tot een internationale speler met circa 65 medewerkers en een areaal van 115 hectare. “Een dikke laanboom kweken was vroeger bijna ondoenlijk,” zegt commercieel directeur Derk van Dorland. “Alles ging met de hand. Het kostte te veel arbeid en de risico’s waren groot. Dankzij moderne machines en logistiek is er nu veel meer mogelijk”, voegt operationeel directeur Gijsbert Arends toe. Beiden kennen het bedrijf van binnenuit. Ze begonnen ooit als vakantiewerkers in de productie. Gijsbert rolde later door naar de inkoop, Derk naar de verkoop. Sinds 2022 bekleden zij hun huidige functies. “We groeiden mee met het bedrijf,” zegt Derk. “Daardoor snap je wat er op het land gebeurt, maar ook wat er nodig is om vooruit te kijken.”

Onderscheidend in een vol gebied
In een regio met 168 boomkwekers binnen een straal van tien kilometer is onderscheidend vermogen cruciaal. Grond is schaars en concurrentie groot. Huverba zet in op een breed bedrijfsmodel: een eigen laanboomkwekerij op klei- en zandgrond, containerteelt en daarnaast een handelstak. Die tak vormt zo’n zestig procent van de omzet. “We bieden een totaalpakket. Wat we zelf niet kunnen produceren, halen we bij vaste leveranciers uit het binnen- en buitenland”, zegt Derk. “Van vaste planten en siergrassen tot bomen en heesters.” Logistiek speelt daarom een sleutelrol. Huverba koopt in en levert in heel Europa. “Het kan gebeuren dat wij bomen uit Scandinavië leveren voor een project in Frankrijk,” zegt Derk. “Dan moet alles kloppen: kwaliteit, timing en transport. Omdat wij de markt door en door kennen, bieden wij onze klanten die garantie.”

Arbeid: schaars, duur en seizoensgebonden
Personeel is momenteel een grote uitdaging. Het werk is zwaar, seizoensgebonden en vraagt steeds meer kennis van technologie en registratie. “Het is een ambacht,” zegt Derk. “Je kunt hier niet zomaar iedereen neerzetten.” Daarom besteedt Huverba delen van het werk uit aan loonwerkers, bijvoorbeeld voor het planten en plaatsen van bomen. “Niet omdat we het zelf niet willen doen,” zegt Gijsbert, “maar omdat het werk in korte periodes piekt. Anders zouden we wellicht honderd mensen het hele jaar door op de loonlijst moeten zetten, terwijl we ze in feite maar een paar maanden nodig hebben.” Naast vaste medewerkers en loonwerkers werkt Huverba met seizoensarbeiders, waaronder een vaste ploeg Poolse krachten met een contract van negen maanden.

De huisvesting regelen ze in eigen beheer, zodat ze overzicht houden en zeker weten dat de krachten goed worden behandeld. Uitbreiding van deze huisvesting, bijvoorbeeld extra woonruimte, stuit op vergunningen en onderzoek. Dat is naast tijdrovend ook kostbaar. “Een ecologisch onderzoek naar vleermuizen op een potentiële locatie heeft al 10.000 euro gekost”, vertelt Gijsbert. “Bovendien kunnen wij buitenlandse krachten vooral goed inzetten als we ‘gewoon handjes’ nodig hebben, maar missen ze vaak vakkennis. Dat komt ook door de taalbarrière die er is.” Om die reden wil Huverba weer actiever vakantiewerkers en jongeren uit de eigen regio aantrekken. Zo bouwen ze kennis op en creëren ze een nieuwe generatie vakmensen. Derk: “Dit doen wij door te kijken naar ambities van bijvoorbeeld jongeren die school verlaten hebben en hun handen uit de mouwen willen steken. Wij bieden interne opleidingen en ook mogelijkheden om met een kraan of andere gespecialiseerde voertuigen te werken.”

Gewasbescherming en innovatie
Anno 2026 staat de agrarische praktijk ook onder grote maatschappelijke druk als het gaat om waterverbruik, bodemkwaliteit en het gebruik van pesticiden. “Het beeld bestaat dat wij continu bezig zijn met het belasten en vergiftigen van onze omgeving,” zegt Gijsbert. “Dat klopt niet.” Huverba zet in op alternatieve gewasbescherming en innovatie. Denk aan preventieve maatregelen zoals biostimulanten om planten sterker en weerbaarder te maken voordat ze de grond ingaan. “Zie het als een soort vitaminen voor de plant”, verduidelijkt Derk. Ook experimenteert het bedrijf met natuurlijke vijanden in plaats van chemie in de containerteelt. Zo worden bij luizen parasitaire insecten ingezet die de plaag biologisch bestrijden. “Dat werkt fantastisch, maar soms blijft er residu achter op het blad”, zegt Gijsbert. “Dat botst met de markt, die een glimmend en perfect product verlangt. We moeten die beeldvorming bijstellen: wij leveren levende airco’s die CO₂ opslaan, geen gifpompen.”

Derk van Dorland © Damon Achterberg

Groene toekomst biedt ook perspectief
Nieuwe regels, zoals spuitzones en certificeringseisen, zetten kwekers verder onder druk. “Er is grondhonger door woningbouw, industrie en natuur. Veel bedrijven komen daardoor in de verdrukking,” zegt Derk. Tegelijkertijd biedt het volgen van certificering (VCA, MPS, Planet Proof, ISO 9001, ISO 14001) kansen.

“Het kost tijd en arbeid en je moet oppassen voor de bureaucratische tijger,” zegt Gijsbert. “Maar het onderscheidt ons wél. Stel dat regelgeving nog strikter wordt, dan valt een groot deel van je concurrentie af,” voegt Derk toe. Het is één van de kansen die de huidige transitie biedt. Ook groeit door klimaatverandering de vraag naar groen. Groen is niet langer een sluitstuk, maar een randvoorwaarde. “Vroeger dienden partijen een bouwplan in voor een miljoen euro en ging de laatste 10.000 euro van het budget naar groen.

Tegenwoordig moet je eerst een uitgebreid groenplan indienen voordat je überhaupt mag bouwen,” aldus Gijsbert. “Door te investeren in innovatie, alternatieve gewasbescherming en duurzame bedrijfsvoering, blijven wij overeind,” vervolgt hij. “Ons product is relevanter dan ooit. Bomen zijn geen bijzaak meer, maar essentieel voor een leefbare toekomst.” Derk besluit: “Wie nu kiest voor kwaliteit en regelgeving, loopt voorop. De uitdagingen zijn groot, maar de kansen nog groter. Klimaatbestendig groen wordt steeds waardevoller. Daar zetten wij op in, met het volle vertrouwen in de toekomst.”

Alfred Stegerman (Boschland): ‘Niet alleen terugkijken, maar juist ook vooruitdenken’
Als extern accountant is Alfred Stegerman betrokken bij Huverba, waar hij de controller ondersteunt bij het opstellen van de jaarrekeningen en fiscale aangiften. Opgegroeid in een boomkwekersgezin herkent hij de seizoensinvloeden en de lange adem die het boomkwekersvak vraagt. “Feeling met de sector is geen vereiste, maar wel een duidelijke meerwaarde.

Gijsbert Arends © Damon Achterberg

Het helpt om cijfers beter te duiden en gesprekken inhoudelijker te voeren”, aldus Alfred. Wat hem vooral opvalt binnen de boomkwekerij, is de voortdurende spanning tussen lange termijn en dagelijkse praktijk. Beslissingen die vandaag worden genomen, zoals de keuze voor een teeltvorm of investeringen in areaal, werken soms pas jaren later door in de resultaten. Tegelijkertijd staan ondernemers onder druk door schaalvergroting, verduurzaming, een veranderende marktvraag en oplopende kosten voor arbeid, energie en middelen. Juist daardoor worden strategische keuzes steeds zwaarder.

Investeringen in containerteelt, automatisering en duurzaamheid zijn vaak noodzakelijk om toekomstbestendig te blijven, maar vragen ook om kapitaal en brengen onzekerheden met zich mee. “Juist dan is het belangrijk om niet alleen terug te kijken via de jaarrekening, maar ook vooruit te denken.” Alfred ziet zijn rol daarbij niet alleen als controlerend of adviserend, maar vooral als ondersteunend: zorgen voor een stevige financiële basis, zodat ondernemer en management met vertrouwen kunnen blijven ondernemen.